Zgłoszenie nabycia spadku SD-Z2. Jak nie zapłacić podatku od spadku w rodzinie

Zgłoszenie, którym najbliższa rodzina zmarłego (grupa zerowa) uzyskuje pełne zwolnienie z podatku od spadku. Masz na nie sześć miesięcy od uprawomocnienia się postanowienia sądu albo od zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia, a składasz je w urzędzie skarbowym.

Treści redaguje radca prawny Robert Staszewski

Jeżeli dziedziczysz po kimś z najbliższej rodziny, prawo pozwala Ci nie zapłacić podatku od spadku w ogóle, bez względu na wartość majątku. Warunkiem jest jedno: musisz zgłosić nabycie na formularzu SD-Z2 do urzędu skarbowego w terminie sześciu miesięcy. Ze zwolnienia korzysta tak zwana grupa zerowa, czyli małżonek, dzieci, wnuki, rodzice, dziadkowie, pasierb, rodzeństwo, ojczym i macocha.

SD-Z2 to urzędowy formularz Ministra Finansów. Poniżej znajdziesz jego treść z opisem, co wpisać w każdą rubrykę. Aktualny druk możesz też pobrać ze strony podatki.gov.pl albo wypełnić elektronicznie w e-Urzędzie Skarbowym. Formularz składasz naczelnikowi urzędu skarbowego właściwego ze względu na Twoje miejsce zamieszkania.

Uwaga o terminie. Sześć miesięcy przy dziedziczeniu liczy się nie od dnia śmierci, lecz od dnia, w którym uprawomocniło się postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo w którym notariusz zarejestrował akt poświadczenia dziedziczenia. Bez jednego z tych dokumentów formalnie nie zaczynasz jeszcze biegu terminu, ale też nie masz czego zgłaszać, więc najpierw załatw stwierdzenie nabycia spadku. Jeżeli termin przegapisz, zwolnienie przepada i zapłacisz podatek na zasadach ogólnych dla najbliższej rodziny.

Wzór

Jak wypełnić

1. Najpierw załatw stwierdzenie nabycia spadku. Bez prawomocnego postanowienia sądu albo zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia nie masz dokumentu, który uruchamia obowiązek podatkowy, a więc i termin na SD-Z2. Data z tego dokumentu jest punktem startowym.
2. Policz termin. Masz dokładnie sześć miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu (co następuje zwykle 21 dni po jego ogłoszeniu, jeżeli nikt się nie odwołał) albo od dnia zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia. Termin jest nieprzywracalny w zwykłym trybie, spóźnienie oznacza utratę zwolnienia.
3. Sprawdź, czy w ogóle musisz składać zgłoszenie. Jeżeli łączna wartość majątku nabytego od tej samej osoby w ciągu pięciu lat nie przekracza kwoty wolnej dla najbliższej rodziny, zwolnienie przysługuje z mocy prawa i SD-Z2 nie jest potrzebny. Aktualną kwotę wolną potwierdź na podatki.gov.pl, bo zmienia się ustawowo.
4. Upewnij się, że należysz do grupy zerowej. Zwolnienie z części E obejmuje wyłącznie małżonka, zstępnych (dzieci, wnuki), wstępnych (rodzice, dziadkowie), pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę. Teściowie, zięć i synowa do tej grupy nie należą i płacą podatek.
5. Wyceń majątek rzetelnie według wartości rynkowej z dnia powstania obowiązku podatkowego, nie z dnia śmierci ani z dnia składania zgłoszenia. Przy nieruchomości podaj adres i numer księgi wieczystej. Przy pieniądzach na koncie pamiętaj, że dla zwolnienia środków pieniężnych urząd może wymagać udokumentowania ich otrzymania (przy dziedziczeniu wynika to zwykle z dokumentów spadkowych).
6. Złóż zgłoszenie do właściwego naczelnika urzędu skarbowego. Formularz zaniesiesz osobiście, wyślesz pocztą (licz się z datą stempla) albo złożysz elektronicznie przez e-Urząd Skarbowy. Zachowaj dowód złożenia: potwierdzenie nadania albo urzędowe poświadczenie odbioru. To Twój dowód dochowania terminu.
7. Dołącz kopię postanowienia albo aktu poświadczenia dziedziczenia. Pozostałe dokumenty (wyceny, wyciągi) urząd wskaże, jeżeli będą mu potrzebne.
8. Jeżeli po złożeniu zauważysz błąd, złóż korektę, w części A zaznacz cel „korekta zgłoszenia” i popraw dane. Korekta złożona w terminie nie odbiera zwolnienia.

Podstawa prawna

• Art. 4a ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn, zwolnienie od podatku nabycia przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, pod warunkiem zgłoszenia nabycia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego.
• Art. 4a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, sześciomiesięczny termin na zgłoszenie, liczony przy dziedziczeniu od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku albo zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia.
• Art. 4a ust. 3 ustawy o podatku od spadków i darowizn, skutek niedochowania terminu: nabycie podlega opodatkowaniu na zasadach określonych dla nabywców zaliczonych do I grupy podatkowej.
• Art. 4a ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, wyłączenie obowiązku zgłoszenia, gdy wartość nabytego majątku nie przekracza kwoty wolnej albo gdy nabycie następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego.
• Art. 6 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, moment powstania obowiązku podatkowego przy nabyciu w drodze dziedziczenia.
• Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie wzoru zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (SD-Z2), urzędowy wzór formularza.